Đốt sừng Tê

Học thuật

Thân thiện

Định nghĩa

Thành ngữ:
- Hành động vô ích, không có kết quả: "Đốt sừng Tê" là một thành ngữ dùng để chỉ việc làm tốn công sức, tiền bạc nhưng cuối cùng không đem lại lợi ích gì, giống như việc đốt sừng tê giác quý giá chỉ để lấy ánh sáng tạm thời.
- Làm một việc phí phạm, lãng phí tài nguyên quý giá vào mục đích không xứng đáng: Thành ngữ này nhấn mạnh sự lãng phí khi sử dụng một thứ quý hiếm, có giá trị cao vào một việc làm vô bổ, tầm thường.

Ví dụ sử dụng

Thành ngữ:
- Đầu tư cả núi tiền vào dự án không khả thi ấy chẳng khác nào đốt sừng Tê. (Việc đầu tư rất nhiều tiền vào dự án không khả thi đó chẳng khác gì một hành động phí phạm vô ích.)
- Anh ta dùng chiếc xe hơi đắt tiền chỉ để chở rau ra chợ, đúng là đốt sừng Tê. (Anh ta sử dụng chiếc xe hơi đắt tiền chỉ cho việc chở rau ra chợ, thật là lãng phí tài nguyên.)

Các cách sử dụng nâng cao

Thành ngữ này thường được dùng trong văn nói và văn viết mang tính phê phán, châm biếm để chỉ trích một hành động hoang phí.
Có thể dùng độc lập như một câu rút gọn để nhận xét: "" (Thật là phí của!).

Biến thể và từ gần giống

Đốt vàng đốt bạc: Thành ngữ cùng nghĩa, chỉ sự phung phí tiền bạc vào những việc vô ích.
Vung tay quá trán: Cụm từ chỉ thói quen tiêu xài hoang phí, không kiểm soát.
Ném tiền qua cửa sổ: Thành ngữ có nghĩa tương tự, chỉ việc tiêu tiền một cách vô ích, không thu lại được giá trị.

Từ đồng nghĩa

Phí phạm: Lãng phí một cách vô ích.
Uổng phí: Tốn kém mà không đạt được kết quả mong muốn.
Hoang phí: Tiêu xài, sử dụng quá mức cần thiết, không tiết kiệm.

Nguồn gốc và bối cảnh lịch sử

Thành ngữ bắt nguồn từ điển tích về Thái Chân, một nhân vật trong truyền thuyết/truyện cổ. Chuyện kể rằng Thái Chân đã đốt chiếc sừng tê giác (một vật quý hiếm, được cho là có khả năng trừ tà) chỉ để lấy ánh sáng soi tìm ma quỷ. Hành động này tượng trưng cho việc sử dụng một thứ rất quý giá vào mục đích nhỏ nhặt, tạm bợ và không thiết thực.

Nói chuyện Thái Chân đốt sừng Tê để soi ma quỷ
Xem Thái Chân